Het verhaal van Vijvercascade De Hoefaert

Het verleden van Vijvercascade De Hoefaert

Vijvercascade “De Hoefaert” is een blauwe parel gelegen aan de zuidkant van het Nationaal Park Hoge Kempen. Het is een nat natuurgebied waar beken en vijvers samenkomen en een geschikte leefomgeving vormen voor vele watervogels, zoogdieren, reptielen en amfibieën. De vijvercascade, die ooit bestond uit tien visvijvers ontstaan uit turfputten, diende in de late middeleeuwen voor viskweek. In de loop van de vorige eeuw werd deze viskweek opgegeven en trad verlanding op. Hierdoor verdwenen de visvijvers en ging een bijzonder stuk natuur verloren.

In 2016 werd dit natuurgebied door Orchis vzw onder handen genomen. Van de oorspronkelijke tien vijvers werden er vijf hersteld. Het natuurgebied omvat meer dan 30 hectare natuur, waaronder natte graslanden, vijvers, rietlanden, moerassen en bossen. Een groot deel van dit natuurreservaat wordt begraasd door enkele hooglanders. Door deze lichte begrazing van de grote weide is een bocagelandschap ontstaan, kenmerkend voor de periode waarin deze vijvers zich oorspronkelijk ontwikkelden.

Enkele jaren geleden deed zich een verrassing voor: een familie bevers bouwde haar burcht in één van deze vijvers. Sinds de aankomst van deze soort is het natuurgebied opnieuw sterk veranderd: er is een toename van dood hout, een verdere vernatting van de laaggelegen graslanden en een verdieping van de Munsterbeek. Dankzij de aanwezigheid van deze bedrijvige soort krijgt natte natuur meer kansen in het waterschrale Vlaanderen. Onze missie voor de vijvercascade is het creëren van een natuurgebied waarin de natuur zelf inspraak heeft in haar beheer en toekomst, al is het niet altijd eenvoudig om een middenweg te vinden tussen de wensen van de mens en de visie van de bever.

De toekomst van Vijvercascade De Hoefaert

Vijvercascade De Hoefaert vormt een thuis voor tal van planten- en diersoorten. Vooral zeldzame watervogels zoals de zwarte ooievaar, roerdomp en woudaap maken van deze vijvers een waardevolle pleisterplaats. In de nabije toekomst wordt een uitkijkplatform aangelegd, zodat bezoekers deze bijzondere vogelsoorten beter kunnen observeren zonder ze te verstoren.

Zoals eerder vermeld is de vijvercascade ook het leefgebied van meerdere beverfamilies. Deze soort blijft nieuwe uitdagingen creëren voor onze natuurbeheerders, maar draagt tegelijk bij aan de ontwikkeling van meer natuurlijke systemen. Daarnaast herbergt het natuurgebied meerdere zoogdiersoorten: vossen, reeën, eekhoorns, everzwijnen en tal van andere soorten leven samen in dit zuidelijke hoekje van het Nationaal Park Hoge Kempen.

Ook in de toekomst blijft Orchis vzw zich inzetten voor verdere natuurontwikkeling. Zo wordt er gewerkt aan het amfibievriendelijker maken van het natuurreservaat door de aanleg en restauratie van droogvallende kikkerpoelen. Deze poelen bieden amfibieën een veilige plek om hun eitjes af te zetten, buiten het bereik van vissen. Ze zijn niet alleen voordelig voor padden, kikkers en salamanders, maar ook vele andere soorten, zoals insecten en reptielen, profiteren mee van deze ingrepen in het landschap.